🔴Di serdema me ya îro de, îhtîmala êrîşeke leşkerî ya Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê (DYA) û Îsraîlê li ser Îranê, ne tenê ji bo Rojhilata Navîn, lê ji bo aştiya tevahiya cîhanê xetereyeke mezin a hebûnê ye. Her çend DYA di qada pîşesaziyê de pêşengiya xwe ya berê hinekî winda kiribe jî, hîna wekî hêza herî mezin a leşkerî ya cîhanê dimîne.
Ev serdestiya leşkerî, rê li ber wê vedike ku DYA ji bo kontrolkirina rêyên bazirganiyê, çavkaniyên enerjiyê û jeopolîtîkê, hiqûqa navneteweyî tune bihesibîne û polîtîkayên xwe yên dagirkeriyê ferz bike.
Şanoya Polîtîk a DYA’yê û Faşîzma Nû
Dema mirov li hundirê polîtîkaya Amerîkayê dinêre, nakokiya di navbera Partiya Demokrat û Partiya Komarparêz de ji lîstika “polîsê qenc û polîsê xerab” wêdetir naçe. Her du alî jî di xizmeta sîstema kapîtalîst de ne û ji bo çîna karker û kedkaran tu alternatîfeke rasteqîn pêşkêş nakin. Ya herî metirsîdar jî ew e ku di nav baskê Komarparêzan de, meyleke ku dişibe dîktatoriya Mussolini serdest dibe. Li aliyê din, dewleta Îsraîlê ku bi xwe mexdûrê faşîzma Hitler û Holocaustê bû, îro bi polîtîkayên xwe yên tundrew wisa xuya dike ku ew êşên dîrokî ji bîr kirine û bi xwe ber bi şêwazekî nû yê faşîzmê ve diçin.
Berjewendiyên Burjuvaziyê û Kedkarên Bêparastin
Di her şerekî de, bedela nakokiyên dewletên kapîtalîst her tim gelên bêparastin, karker û sivîl didin. Dema ku burjuvaziya navneteweyî serkeftina xwe bi ser keda gelan re ava dike, kedkarên li Ewropa û Amerîkayê jî—her çend neyên bombekirin jî—bi zêdebûna lêçûnên leşkerî û xirabûna şert û mercên jiyanê dibin qurbaniyên vî şerî. Hincetên wekî “bernameya nukleerî”, “ewlehiya Îsraîlê” an jî “anîna demokrasiyê” tenê maskeyên ji bo veşartina berjewendiyên aborî û stratejîk in.
Dersên Dîrokî: Ji 1979an Heta Îro
Dîroka nêz a Îranê di vî warî de dersên girîng dide me. Di sala 1979an de, bi hilweşîna rejîma Şah re, gelên Îranê û bi taybetî rêxistinên çep ên wekî Tudeh, bi piştgirîdayîna Ayetullahyan ketin nava xeletiyeke dîrokî. Ev xeletî bû sedem ku rejîmeke teokratîk a tarî ava bibe. Îro jî, di nav vê hevkêşeya şer de, hewildanên DYAyê yên ji bo bikaranîna Kurdan wekî “leşkerên bi pere” an “piyon”, bi hişmendiya neteweyî ya Kurdan tê pûçkirin. Kurd dizanin ku ew ne amûrê planên tu hêzî ne û baş fehm dikin ku ev şer dê herêmê ber bi felaketê ve bibe.
Banga Ji Bo Mirovatiyê
Cîhan îro di navbera du eniyên tarî de maye: Ji aliyekî ve rejîmên mela yên paşverû, ji aliyê din ve rêveberên wekî Trump û Putin ku nûnertiya faşîzma nû ya modern dikin. Ji bo rizgariya mirovahiyê, pêwîstî bi hişmendiyeke gerdûnî heye ku li dijî van her du xetereyan bisekine. Divê gelên cîhanê fêm bikin ku şerê emperyalîst tenê mirin û xizaniyê tîne; rizgariya rasteqîn di yekitiya kedkar û gelên azadîxwaz de ye.
/Bulent Tekin/
