Çavdêrî û Nirxandina Newroza Stenbolê: Xembar Farqîn
🔴Nûpel – Dema di 22yê Adara 2026an de tavê rûyê xwe da Stenbolê, ne tenê hewa, ruhê bajêr jî germ bû. Ji her kolaneke vî bajarî, herikîneke bêsînor ber bi qada Yenikapiyê ve hebû. Wekî çavdêrekî, min dît ku Newroza îsal ne tenê pîrozkirinek, lê daxuyaniyeke hebûnê û bîranîneke zindî ya dîrokê bû.
Sibeh: Navbera Nêzîkbûn û Xerîbiyê
Hê qad bi temamî tijî nebûbû, lê mirov mîna kaniyên zelal ber bi qadê ve diherikîn. Li deriyên ewlehiyê rêzên dirêj hebûn; çente dihatin vekirin û kontrol dihatin kirin. Li wir min dît ku Newroz xerîban nêzî hev dike. Mirovên ku hev nas nedikirin, mil bi mil sekinîbûn û bi heman armancê li benda derbasbûnê bûn. Ev “nêzîkbûna bê nav”, rastiya herî mezin a qadê bû: Kesên ku hev nas nakin, ji bo demekê li ser hesteke hevpar dibûn yek.
Agirê ku Tarîtiyê Ronî Dike
Dema ku agirê Newrozê bi destê dayikan hat vêxistin, dûmana wî ber bi asîman ve bilind bû. Ew bîhna darên berûyê û germahiya ku li rûyê her kesî diket, mizgîniya bihara 1946an û ya hezarsalan bi xwe re dianî. Agirê îsal ji her carê geştir bû; mîna ku her qisirek bibe kulek û her kulek bibe ronahî.
Hûrguliyên Biçûk: Wateyên Mezin
Gava meriv bi baldarî mêze dike, hûrguliyên ku di destpêkê de nayên dîtin, xwe nîşan didin. Zarokek li erdê rûniştibû û bi alayeke biçûk dilîst. Her carê ku ala diket, wî dîsa radikir û bilind dikir; mîna vîna gelê xwe ku her carê ji nû ve şax dide. Li aliyekî din, kalekî bi serê xwe xwar, bi bêdengî temaşe dikir. Ne stran digotin, ne jî slogan davêtin; lê di çavên wî de şahidiya gelek salan û barê dîrokê hebû.
Nexşeya Rengan û Dengê Dilê Qadê
Tişta ku Yenikapı kiribû baxçeyê gulan, cil û bergên neteweyî bûn. Meriv dikaribû heybeta Serhedê, ziraviya Botanê, rûmetiya Dersîm û Koçgiriyê, dengbêjiya Amed û Xerzanê û nexşên Torê bi hev re bibîne. Dengê li qadê ne tenê muzîk bû; ew hesteke kûr bû ku dihat hîskirin. Slogan mîna pêlên avê li ser qadê belav dibûn. Her tim dengek hebû; mîna dilê qadê ku tu carî ranewestiya.
Baran û Koma Amed: Koroya Xwezayî
Gava tîrêjên rojê cihê xwe dan ewrên giran û baranê dest pê kir, li Yenikapiyê dîmenekî bêhempa çêbû. Li ser dikê dengê Koma Amed bilind bû û li qadê jî bi hezaran kes bûn “koroyeke xwezayî”. Baran dibariya, lê tu kes nediçû; berovajî, girêdana gel a bi stranên berxwedanê re hîn xurtir bû. Bi yek dengî gel piştgiriyeke mezin da stranên komê.
Peyamên Siyasî: Azadî û Aştî
Mijara azadiya Birêz Ocalan û rola wî ya mîmarî di pêvajoya aştiyê de, xala herî stratejîk a hemû axaftinan bû. Axaftvanan bi yek dengî û bi banga Çetin Arkaş destnîşan kirin ku çareseriya rasteqîn bi rakirina tecrîdê pêkan e. Wêneyên siyasetmedarên girtî û şehîdên azadiyê, mîna çirayên wefadariyê li ser destan bûn.
Êvar: Dema ku Qad Vala Dibe
Gava roj ber bi ava ve çû, muzîk hêdî hêdî sekinî. Westiyayîbûn li rûyên mirovan hebû, lê di heman demê de hesteke razîbûnê diçirisa. Dema ez ber bi metroyê ve diçûm, min jinikeke pîr dît ku bi gopalê xwe dimeşiya. Min jê pirsî: “Dayê, tu ne westiyayî?” Got: “Lawo, bedena min westiyaye, lê dilê min firiye.”
Gotina Dawî
Min fêm kir ku ev tiştê li vir diqewime ne tenê cejneke; ev jiyan bi xwe ye, bi hemû deng û rengên xwe.
Xembar Farqîn
