“Heta ku jin azad nebe, civak azad nabe.”
🔴Gotina “Jin, Jiyan, Azadî” îro ne tenê diruşmeke ku li kolanan tê qêrîn; ew kurteya dîroka mirovahiyê, bîra kûr a axê û manîfestoya azadiyê ye. Ev sê peyvên ku bûn sîmbol, di cewherê xwe de gerdûniyekê dihewînin. Jin dayîk e; jiyan bi destê wê şîn dibe û azadî jî tenê bi nasnameya jinê dibe rastiyek. Di rûpelên dîrokê de her ku jinê serî rakiriye, sînorên zilmê û bingehên pergalên desthilatdar hejandine.
Rihê Têkoşînê: Ji New Yorkê Heya Cîhanê
Dîroka vê têkoşîna bi heybet, di 8’ê Adara 1857’an de li bajarê New Yorkê yê Amerîkayê, bi greva jinên karkerên tekstîlê dest pê kir. Ew jinên ku li dijî mûçeyên kêm, saetên xebatê yên dirêj û şertên nemirovî rabûn, tenê daxwaza mafên aborî nedikirin. Wan bi vê serhildanê re, li dijî pergala desthilatdar a mêrsalarî bingeha cengeke mezin a hişmendiyê diavêtin. Ew agirê ku wê rojê li fabrîkayên New Yorkê pê ket, îro bûye ronahiyek ku hemû cîhanê dorpêç dike û rêya azadiyê ronî dike.
Pêşengên ku Bûn Dîrok: Navên Nemir
Dîroka têkoşîna jinê weke rûbarekî xurt e ku her dilopek wê bi berdêlên mezin hatiye rijandin û rêya azadiyê ronî kiriye. Ev mîrasa bêhempa ya ku bi ramana azad a Roza Luksemburg û Clara Zetkin dest pê kir, li ser axa Kurdistanê bi lehengiya Leyla Qasim û bi vîna polayî ya Sarayê gihîşt lûtkeyê. Ev xeta berxwedanê ya ku ji serhildêriya Besê û Zarîfeyê heta fedaîtiya Zîlan û Arînan dirêj dibe, îro bi navê Jîna Amînî veguheriye qêrîneke gerdûnî ya “Jin, Jiyan, Azadî”. Em bi rêzdarî wan hemû jinên pêşeng ên weke Têlî Xatûnê ku bûne mîrasa berxwedana nûjen û ji bo bi hezaran jinan bûne çiraya rê nîşander, bi bîr tînin; ew bûn bingeha jiyaneke birûmet û rûmeta mirovahiyê di şexsê jinê de parastin.
Jin Ax e, Jin Bereket e
Wekî ku di cewherê jiyanê de tê dîtin; dayîk ax e. Ax çawa jiyanê ji tunebûnê diafirîne û bereketê dide, jin jî civakê bi rêxistin dike û bi vîna xwe ya azad, jiyanê ji nû ve ava dike. Dîrok bi rastî bi destê jinê hatiye nivîsandin; her jinek ku hişyar dibe, di mejiyê zilmê de teqînekê pêk tîne. Ked û vîna jinê, bingeha şaristaniyeke wekhev e.
Mifteya Cîhaneke Nû
8’ê Adarê, ne tenê rojeke ji bo bîranînê ye; ew roja biryardarî, nûbûn û geşkirina şerê li dijî her cure desthilatdariyê ye. Rastiyek heye ku her diçe zelaltir dibe: Heta ku jin azad nebe, civak azad nabe. Lewma, “Jin, Jiyan, Azadî” ne tenê sê peyvên rêzkirî ne; ew mifteya cîhaneke nû, wekhev û bi rûmet in.
Berpirsiyarî û Siberoj
Li Kurdistanê jinan di dirêjahiya dîrokê de roleke şoreşgerî û aştiyane lîstine. Bêyî ku hemû maf û azadiyên jinan bên misogerkirin û pêgeha wan di pêvajoyên biryardanê de neyê xurtkirin, avakirina civakeke asûde, îstîkrar û pêşketî ne pêkan e. Parastina rûmet û mafên jinan; berpirsiyariya hevpar a malbat, sazî, dezgeh, rêxistin û hemû saziyan e.
Silav li giyanê pak ê hemû jinên ku di oxira azadiyê de têdikoşin!
8’ê Adarê Pîroz Be!
/Mordem Zel/
