🔴DERSÎM (Nûpel) – Bi zindîbûna xwezayê re, mêvanên qedîm ên Kurdistanê legleg, piştî rêwîtiyek dûr û dijwar a koçberiyê, careke din gihîştin axa Dersîmê. Leglegên ku li navçeya Mêzgirê ya Dersîmê hatin dîtin, dest bi danîna ser hêlînên xwe yên li ser stûnên elektrîkê kirin.
Vegera Mêvanên Dilsoz
Leglegên spîreş ku bi navê xwe yê zanistî wekî Ciconia ciconia têne nasîn, bi dilsoziya xwe navdar in. Ev teyrên spehî ku her sal bi hezaran kîlometre rê ji Afrîkayê ber bi Kurdistanê ve difirrin, bi gelemperî vedigerin ser heman hêlînên ku sala par bikar anîbûn. Koma yekem a leglegan ku li ser stûnên elektrîkê yên Mêzgirê xuya bûn, ji aliyê xelkê herêmê ve wekî nîşaneya teqez a hatina biharê bi kêfxweşî hatin pêşvazîkirin.
Çima Girîng in? Legleg “Cureyê Ala” Ne
Pispor balê dikşînin ser wê yekê ku legleg ne tenê dîmenek bedew pêşkêş dikin, lê di heman demê de “nîşaneya ekosistemê” ne. Tercîhkirina herêmekê ji aliyê leglegan ve nîşan dide ku herêmên şil (avî) û zincîra xwarinê ya wê derê hîn saxlem e. Ev teyrên ku di qata jorîn a zincîra xwarinê de cih digirin; bi xwarina beq, masî, mar û bi taybetî bi xwarina çirçirik ku zirarê didin çandiniyê, hevsengiya xwezayî diparêzin.
Xebatên Parastinê Ji Bo Jiyanê Girîng in
Saziyên wekî Komeleya Lêkolînên Teyran (KAD) û Komeleya Jîngehê (Doğa Derneği), ji bo parastina leglegan projeyên wekî “Zengilê Lingan” (Halkalama) û “Platformên Hêlînan” dimeşînin. Bi taybetî li herêmên wekî Mêzgirê, danîna platformên taybet di bin hêlînên li ser stûnên elektrîkê de, hem rê li ber mirina leglegan a bi herikîna elektrîkê digire, hem jî rê li ber qutbûna elektrîkê digire.
Leglegên ku dê di nava havînê de li zozan û mêrgên Dersîmê bimînin, dê heta nîvê meha Tebaxê çêlikên xwe mezin bikin û piştre careke din ber bi başûr, ber bi axa germ a Afrîkayê ve baskên xwe biçirpînin.
